Kurucu · İlham yazıları onun kaleminden
Zonguldak’ta doğdum; beş kız kardeşin en küçüğüyüm. Üniversite için Konya’ya gittim, eşim Abdullah’la orada tanıştık. İlk iki oğlumuz Konya’da doğdu. 2013’te İstanbul’a taşındık; küçük iki oğlumuz da bu şehirde dünyaya geldi.
Meşgalem’i 2018’de kurdum. Ondan önce yıllarca nişan, doğum ve sünnet hediyeleri hazırlayan bir atölye işlettim. Bir ismin, üzerine yazıldığı eşyayı nasıl bir anda kıymetlendirdiğini orada gördüm. Bugün Meşgalem’de anneler ve bebekler için isme özel hatıralar hazırlıyoruz.
Daha önce çocuk oyun gruplarında eğitmenlik yaptım; satranç antrenörlüğü belgem de var. İlham sayfasındaki yazıları ben yazıyorum: anneannemden kalan meşgaleleri, bebekli ilk haftaları ve dönüp dolaşıp yine elimize aldığımız o küçük işleri.
Dikiş
Mehmet Emde’nin ilk kışı için diktiğim battaniye iki kat kumaş, dört köşe ve bir akşamdı. Ölçüler, kenar payı, elde ilikleme ve en önemlisi: battaniyenin nerede kullanılıp nerede kullanılmayacağı.
· 3 dk okuma
Âdetler & Gelenekler
Badem şekeri, lokum tabağı, şerbet ve kapıda bir isim: Hamza Bera’nın mevlidini babaannesiyle annemin nasıl hazırladığını, keseleri kimin bağladığını ve evde mevlit yapacak bir anneye ne söyleyeceğimi yazdım.
· 3 dk okuma
Âdetler & Gelenekler
Bir çocuğun ilk süt dişi düştüğünde eskiden ne yapılırdı, bugün ne yapılıyor? Dama atılan dişten diş perisine, oradan adı yazılı bir hatıra kutusuna: Süleyman Taha’nın ilk dişiyle öğrendiklerim.
· 3 dk okuma
Mum
Ekim’in ortasında saat beşte hava kararır ve yeni doğum yapmış bir kadının evi erken akşamlara girer. O eve elinizde ne götürürsünüz? Annemin Konya’ya getirdiği kavanoz mumdan, kendi ellerimle döktüğüm ilk mumlara: Loğusaya götürülen en eski hediyenin neden ışık olduğu üzerine.
· 3 dk okuma
Taş Boyama
Ekim’de park yolları yaprak ve çakıl dolar; çocuklar eğilip taş toplar, anneler ceplerini boşaltır. O taşların birkaçı eve gelir, yıkanır ve üstüne bir isim yazılır. Dört oğlanla geçen sonbahar öğleden sonralarından, taşa yazılan bir ismin neden kâğıttakinden uzun yaşadığı üzerine.
· 3 dk okuma
Ahşap
Bir bebeğin odasının kapısına adının asılması küçük bir şeydir; ama o kapıyı her açan için oda o anda birinin odası olur. Babamın Zonguldak’ta bizim kapımıza çaktığı tahta parçasından, dört oğlanın dört kapısına: Ahşabın neden hâlâ kapıya en çok yakışan malzeme olduğu üzerine.
· 3 dk okuma
Alçı & Kil
Bir bebek doğunca her şey ona döner; annenin dokuz ay taşıdığı karın ise fotoğraflarda kalır. Alçı karın kalıbı, o dokuz ayın şeklini üç boyutlu saklayan eski ve yeniden keşfedilen bir el işi. Hamza Bera’ya hamileyken bir Cumartesi sabahı mutfakta yaptığımız kalıbın hikâyesi.
· 3 dk okuma
Örgü
Ekim yaklaşınca örgü sepetleri ortaya çıkar ve ilk örülen şey hep aynıdır: patik. Küçüktür, bir akşamda biter ve bir bebeğin ilk kışının kapısını açar. Mehmet Emde’nin ilk kışına annemle birlikte ördüğümüz patikler, bir çift patiğin neden bu kadar çok şey tuttuğunu öğretti.
· 3 dk okuma
Âdetler & Gelenekler
Anadolu’da bir bebeğin ilk dişi haşlanmış buğdayla kutlanır: komşular çağrılır, buğday bebeğin başına dökülür, önüne konan nesnelerden birini seçmesi beklenir. Muammer Esat’ın diş buğdayında bu âdetin nereden geldiğini ve bugün bir anneye ne söylediğini düşündüm.
· 3 dk okuma
Anne & Bebek
Eylül bitince günler kısalır, akşamlar erken iner ve yeni doğmuş bir bebeğin evinde geceler uzar. Hamza Bera’nın ilk sonbaharında öğrendiğim üç şey: ışığı kısmak, aynı şeyi aynı sırayla yapmak ve odayı o bebeğin odası hâline getirmek.
· 3 dk okuma
Dikiş
Eylül gelince evlerde aynı sahne yaşanır: masada dört önlük, bir makara, bir iğne ve kaybolmasın diye her birine dikilen bir isim. Dört oğlanın annesi olarak öğrendiğim şey, o küçük etiketin kaybolan hırkalardan çok daha fazlasını tuttuğu.
· 3 dk okuma
Nakış
Hastane bilekliğinden sonra bir bebeğin adı çoğu evde ilk olarak battaniyesine yazılır. Neden orası? Bir annenin kasnakla geçirdiği ilk gece, iğnenin aceleye izin vermeyişi ve köşeye işlenen tek bir harfin yıllar sonra nasıl bulunduğu üzerine.
· 3 dk okuma
Dikiş
Dublin’de dikiş kursları aylar öncesinden doluyor, New York’ta “dikiş yeniden havalı” manşetleri atılıyor. Türkiye’de de tavan arasındaki Singer’lar iniyor. Bu sessiz dönüşün ardında ne var — ve bir annenin gününde buna nasıl yer açılır?
· 5 dk okuma
Anne & Bebek
Süleyman Taha, Muammer Esat, Hamza Bera, Mehmet Emde. Dört oğlana dört isim seçtik ve her seferinde aynı şeyi yeniden öğrendik: Bir isim, listeyle değil, seslenmekle bulunur. Yeni anne babalar için isim seçmenin sessiz tarafı üzerine.
· 3 dk okuma
Taş Boyama
Zonguldak’ta büyüyen beş kız kardeşin cebi hep taş doluydu. Yıllar sonra o taşları İstanbul’da dört oğlanla boyuyoruz. Taş boyamanın neden bu kadar sevildiğini, avuç içi kadar bir taşın nasıl hatıraya dönüştüğünü ve mutfak masasında nasıl başlanacağını anlatıyoruz.
· 3 dk okuma
Ahşap
Çocukluğumun en güzel kokusu, sokağımızın başındaki marangoz dükkânından gelen talaş kokusuydu. Yıllar sonra o kokuyu İstanbul’daki mutfak masamızda, dört oğlumun ilk kez zımpara tutan ellerinde yeniden buldum. Ahşabın neden bu kadar sabırlı bir meşgale olduğunu anlatıyoruz.
· 3 dk okuma
Alçı & Kil
Üçüncü oğlum bir haftalıkken avucunu alçıya bastırdık. O el şimdi benim elimden büyük; ama alçıdaki iz hâlâ bir haftalık. Alçı ve kilin neden bu kadar dokunaklı bir hatıra malzemesi olduğunu ve evde nasıl başlanacağını anlatıyoruz.
· 3 dk okuma
Mum
İstanbul’a taşındığımız ilk kış, eşyalar henüz kolilerdeyken bir mum yaktım ve o daire ilk kez ev gibi hissettirdi. Mum yapımının neden yeniden herkesin mutfağına girdiğini ve küçük bir alevin bir akşamı nasıl değiştirdiğini anlatıyoruz.
· 3 dk okuma
Âdetler & Gelenekler
Kırk suyu, kırk uçurma, loğusa şerbeti, kapıya asılan kırmızı kurdele… Anadolu’da bir bebeğin ilk kırk günü her zaman ayrı bir zamandı. Bu âdetler nereden geliyor, bugün hâlâ neden yapılıyor ve modern bir anne bunlardan ne alabilir?
· 4 dk okuma
Örgü
Hastane bekleme salonlarında, otobüs koltuklarında, akşam haberlerinin önünde: Bu ülkede kadınlar hep bir şey örüyordu. Şimdi şişler yeniden gençlerin elinde ve doktorlar da anneannelerin çoktan bildiğini söylüyor: Örgü sakinleştirir.
· 3 dk okuma
Nakış
Anneannemin çeyiz sandığındaki her örtünün köşesinde bir harf vardı. O harfler bugün hâlâ okunuyor. Nakışın neden yeniden gençlerin elinde olduğunu ve bir bebeğin adının iğneyle yazılmasının neden bu kadar dokunduğunu anlatıyoruz.
· 3 dk okuma